Қалаларды дамытудың жаңа толқыны: инфрақұрылым мен ақылды қалалар технологияларына инвестиция салу

Кіріспе

Ақылды қалалар экономикалық өсудің, қалалардың тұрақты дамуының және инвестициялық тартымдылықты арттырудың негізгі факторларының біріне айналуда. Қалалар өзара байланысқан цифрлық экожүйелерге айналған сайын, деректер, интернет және жасанды интеллект қалалық басқаруды, инфрақұрылымды басқаруды және мемлекеттік қызметтерді көрсетуді түбегейлі өзгертуде. Есепте ақылды қалаларды дамытудың жаһандық үрдістері, Қазақстанның цифрлық трансформациясы және Smart City инфрақұрылымы мен технологияларын табысты енгізуге ықпал ететін факторлар қарастырылады.

Негізгі қорытындылар

Ақылды қалалар экономикалық өсудің маңызды драйверіне айналуда

Қалалар әлемдік жалпы ішкі өнімнің шамамен 80%-ын қалыптастырады және өмір сүру сапасын, басқару тиімділігін және қалалардың тұрақты дамуын арттыру үшін деректер, интернет және жасанды интеллект қолданылатын өзара байланысқан цифрлық экожүйелерге айналып келеді.

Қазақстан қалалардың цифрлық трансформациясын белсенді түрде дамытуда

«Цифрлық Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасы ақылды қалаларды дамытуға негіз қалады. Астана, Алматы және Шымкент қалаларында интеллектуалды көлік жүйелері, инфрақұрылымды мониторингтеу және жасанды интеллект негізіндегі талдау шешімдері енгізілуде. Сонымен қатар, Smart City Astana жобасы Presight AI (БАӘ) компаниясымен серіктестікте іске асырылуда.

Ақылды қалалардың табысты дамуы тек технологияларға ғана тәуелді емес

Ақылды қалаларды тиімді дамыту үшін деректерді біріктіру, дамыған цифрлық инфрақұрылым және институционалдық сенім қажет. Халықаралық тәжірибе көрсеткендей, ең жақсы нәтижелерге жеке технологиялық жобалар емес, кешенді даму модельдері арқылы қол жеткізіледі.

Қазақстан цифрлық мемлекеттік басқару және ақылды қалаларды дамыту бағытында айтарлықтай ілгерілеу көрсетуде

БҰҰ-ның Электрондық үкіметті дамыту индексіне (UN E-Government Development Index) сәйкес Қазақстан әлемде 24-орында, ал Астана Smart Centres Index рейтингінде 46-орында тұр. Бұл елдің цифрлық қызметтер мен қалалық инновациялар саласындағы жетістіктерін көрсетеді.

Қалалардың тұрақты дамуы болашақтағы бәсекеге қабілеттіліктің негізгі факторына айналуда

Болжам бойынша, 2050 жылға қарай әлем халқының шамамен 68%-ы қалаларда өмір сүретін болады. Сонымен қатар, қалалар әлемдік CO₂ шығарындыларының шамамен 75%-ына жауап береді. Бұл қалаларды дамытуда цифрлық технологиялар мен экологиялық тұрақты тәсілдердің маңыздылығын көрсетеді.