Қырғыз Республикасында жылу сораптарын кеңінен енгізу арқылы көміртегі шығарындыларын азайту

Сандық жұмыспен қамту

Жобаның қызметі көмірге негізделген, көміртегі сыйымдылығы жоғары жылыту аспаптарын электр энергиясымен жұмыс істейтін жылу сораптарына ауыстырады, бұл өз кезегінде

Жобаны іске асыру жабдықты сатып алуға, құрылыс-монтаж жұмыстарына және пайдалануға беруге елеулі шығындарды талап етеді, олар көміртегі қаржыландыруынсыз коммерциялық тұрғыдан қолайлы мерзімде тек операциялық кірістер есебінен ғана жабылмайды. Инвестициялардың жоғары құнына байланысты үй шаруашылықтарына жылу сораптарын сатып алу қиынға соғады. Сонымен қатар, қалаларда адамдар жалға алынған тұрғын үйде тұрады, ал жалға берілетін жылжымайтын мүлікке инвестиция салу өтелу мерзімі (ROI) тұрғысынан тиімсіз болып табылады. Енгізудегі осы кедергіні еңсеру үшін жоба иесі «Қызмет ретіндегі энергия» (Energy-as-a-Service, EaaS) / «Нақты пайдалану бойынша төлем» (Pay-As-You-Go, PAYG) жалдау моделін ұсынды, оның аясында Clean Choice LLC компаниясы жылу сораптарының жабдығын қаржыландырады, орнатады және иеленеді, ал пайда алушы отбасылар тұтыну көлеміне байланысты ай сайынғы қызмет ақысын төлейді. GIZ техникалық-экономикалық негіздемесі мұны сандық тұрғыда растайды: электр энергиясының қазіргі 2,16 сом/кВт·сағ бағасында жылу сорабынан алынатын жылудың жалпы құны (электр энергиясы плюс қызмет ақысы) 1,52 сом/кВт·сағ құрайды, бұл көмірден алынатын жылу құнына — 1,48 сом/кВт·сағ — шамамен тең. Жоба әзірлеушісі тұрғысынан бұл PAYG моделі бойынша түсетін кірістер мен ағымдағы шығыстар арасындағы маржа теріс мәнге жақын, яғни күрделі шығындарды өтеуге артық қаражат қалмайды дегенді білдіреді. Осылайша, көміртегі бірліктерінен түсетін кірісті есепке алмағанда, жобаның таза келтірілген құны (NPV) теріс болып табылады, ал көміртегі қаржыландыруы болмаған жағдайда жоба коммерциялық тұрғыдан қолайлы табыстылық шегіне жетпейді.